Domotica koppelen aan spa: Home Assistant en smart plug
Stel je voor: je komt thuis na een lange dag, en je wilt even ontspannen in je jacuzzi.
Je opent je telefoon, drukt op een knop, en de bubbelbad is al op temperatuur en klaar voor gebruik. Geen gedoe met koude handen aan een draadloze afstandsbediening of onnodig lang stoken. Dat klinkt als luxe, maar het is makkelijker te regelen dan je denkt.
Met een beetje domotica, een slimme stekker en Home Assistant heb je alles onder controle. Je spa wordt écht onderdeel van je slimme huis.
Veel mensen met een opblaasbare spa, jacuzzi of hottub laten deze slimme functies links liggen.
Ze denken dat het ingewikkeld is of veel geld kost. Maar het tegendeel is waar: voor een paar tientjes kun je al een hoop bereiken. In dit artikel leg ik je stap voor stap uit hoe je je bubbelbad slim maakt. We focussen op de combinatie van Home Assistant en een slimme stekker. Simpel, effectief en meteen te gebruiken.
Waarom je je spa wilt koppelen aan domotica
Je spa of jacuzzi op afstand bedienen is meer dan een gadget. Het bespaart je geld en energie.
Denk aan een koude winterdag: je wilt natuurlijk niet dat de verwarming van je bubbelbad onnodig aanstaat als je niet thuis bent.
Of je wilt ’s ochtends vroeg zonder wachten genieten van je hottub. Slimme stekkers helpen je om de pomp en verwarming precies op het juiste moment te activeren. Je bespaart zo tot 20% op je energierekening, afhankelijk van hoe vaak je de spa gebruikt.
Een ander groot voordeel is veiligheid. Stel je voor dat je per ongeluk de pomp aan laat staan na een avondje bubbelen. Met een slimme stekker kun je automatiseringen instellen die de spa na een bepaalde tijd uitschakelen. Zo voorkom je onnodige slijtage en gevaarlijke situaties.
Thuis is het ook fijn om te zien of je bubbelbad aan staat, zonder dat je eerst de tuin in hoeft te lopen.
Je krijgt een seintje op je telefoon als er iets misgaat. Als je de spa koppelt aan Home Assistant, kun je dit allemaal regelen vanuit één app.
Je voegt je spa toe aan je bestaande slimme lampen, deurbellen en thermostaten. Zo ontstaat er één ecosysteem. Je kunt bijvoorbeeld een schema maken dat de spa verwarmt op vaste dagen, of een knopje maken dat alles in één keer uitzet als je naar bed gaat. Dat maakt het leven makkelijker en je ontspanning nog fijner.
De basis: wat heb je nodig?
Om je spa slim te maken, begin je met een stabiele internetverbinding in je tuin of badkamer. Zorg dat je Wi-Fi goed doorzet, eventueel met een extra access point.
Vervolgens installeer je Home Assistant op een Raspberry Pi of een oude laptop. Dit is je centrale besturingssysteem. Home Assistant is gratis en werkt met bijna alle slimme apparaten.
Je downloadt het via de officiële website en zet het eenvoudig op je apparaat.
De meest cruciale schakel is een slimme stekker die krachtige apparaten aankan. Je bubbelbad of jacuzzi verbruikt vaak 2000 tot 3000 watt. Gebruik dus geen goedkope stekker voor lampen, maar een stevige variant. De Shelly Plus Plug S is een populaire keuze en kost ongeveer €25 tot €30.
Hij kan tot 16A en heeft ingebouwde energiemeting. Andere opties zijn de Tapo P110 (€15-€20) of de Gosund SP111 (€12-€18).
Controleer altijd het vermogen van je spa voordat je een stekker koopt. Als je een opblaasbare spa hebt, zit er vaak een aparte pomp en verwarming. Die kun je soms apart bedienen.
Een jacuzzi of hottub heeft meestal één hoofdstroompunt. Sluit de slimme stekker aan op het stopcontact waar je spa op is aangesloten.
Let op: buitenstopcontacten moeten waterdicht zijn (IP44 of hoger). Gebruik een buitenkastje als dat nodig is. Zo voorkom je kortsluiting door regen of vocht.
Heb je een hottub met houtgestookte verwarming? Dan is een slimme stekker alleen voor de pomp.
Je kunt dan een aparte temperatuursensor toevoegen. Voor de meeste elektrische bubbelbaden en jacuzzi’s is de slimme stekker voldoende.
Zorg dat je weet welke functies je wilt sturen: verwarming, pomp, licht, eventueel bubbels. Soms zit er een verdeelstuk achter je spa, waar je verschillende stroompunten kunt scheiden.
Hoe je Home Assistant en je slimme stekker koppelt
Eerst sluit je de slimme stekker aan op je Wi-Fi. Volg de instructies van de fabrikant, meestal via een app zoals Tapo, Shelly of Gosund.
Zorg dat de stekker verbonden is en up-to-date. Daarna open je Home Assistant.
Ga naar ‘Instellingen’ en dan ‘Apparaten en services’. Zoek naar de integratie die bij je stekker hoort, bijvoorbeeld ‘Shelly’ of ‘TP-Link Tapo’. Voeg de stekker toe door je inloggegevens in te vullen.
Home Assistant ziet nu de stekker als een schakelaar. Test direct of je de stekker aan en uit kunt zetten vanuit Home Assistant.
Noem het apparaat duidelijk, bijvoorbeeld ‘Spa verwarming’ of ‘Bubbelbad pomp’. Zo voorkom je verwarring later. Als je een energiemeter hebt, zie je ook het verbruik in Watt. Handig om te zien hoeveel je bubbelbad precies verbruikt.
Je kunt deze gegevens gebruiken om je energieverbruik bij te houden of te vergelijken.
Stap twee is het maken van een automatisering. Klik in Home Assistant op ‘Automatiseringen’ en dan ‘Nieuwe automatisering’. Gebruik een eenvoudige trigger, bijvoorbeeld een tijd of een schakelaar.
Voorbeeld: elke dag om 17:00 uur gaat de spa aan, zodat hij om 18:00 uur op temperatuur is. Of: zet de spa uit na twee uur, terwijl je geniet van de beschutting van een groene haag rondom de hottub.
Je kunt ook een knop toevoegen aan je dashboard, zodat je met één druk de bubbelbad activeert. Voor extra gemak koppel je een temperatuursensor. Die meet de buitentemperatuur of de watertemperatuur.
Thuis Assistant ondersteunt veel sensoren, zoals de Aqara temperatuursensor (€15) of een Shelly H&T (€20). Zet een regel dat de spa alleen aangaat als het buiten kouder is dan 5 graden.
Zo voorkom je dat je onnodig stookt op een warme dag. Je kunt ook een notificatie instellen: een pushbericht op je telefoon als de spa klaar is of als er iets misgaat.
Prijzen, modellen en slimme varianten
De kosten voor een slimme spa-oplossing hangen af van je huidige installatie. Een Shelly Plus Plug S kost €25. Een Tapo P110 is te koop voor €15 tot €20.
Een goedkope Gosund SP111 heb je al voor €12. Voor Home Assistant zelf betaal je niets.
Een Raspberry Pi 4 (4GB) kost ongeveer €60, maar je kunt ook een oude computer gebruiken. Een temperatuursensor erbij kost €15 tot €20.
Totaal ben je dus voor €50 tot €100 klaar, exclusief je spa. Populaire opblaasbare spa’s zijn van Intex, Bestway en Lay-Z-Spa. Een Intex PureSpa Bubble Massage (1,85 m doorsnee) kost nieuw zo’n €350 tot €450. Je kunt deze eventueel fraai afwerken door een duurzame spa ombouw van composiet te plaatsen.
De Bestway Lay-Z-Spa Miami (1,96 m) is er vanaf €300. Deze modellen hebben een aparte pomp met verwarming.
Sluit de slimme stekker aan op het stopcontact van de pomp. De spa zelf heeft dan geen ingebouwde domotica, maar met de stekker kun je wel alles bedienen. Voor vaste jacuzzi’s en hottubs zijn er duurdere opties, waarbij je vaak ook moet denken aan zelf een afvoerputje aanleggen. Een jacuzzi van Wellis of Canadian Spa (3-4 persoons) kost al snel €5000 tot €8000.
Deze modellen hebben vaak al een app, maar die is niet altijd betrouwbaar of werkt niet met Home Assistant. Met een slimme stekker omzeil je die app en houd je zelf de regie.
Je kunt ook een aparte schakelaar kopen voor de lichten of bubbels, en die aansluiten op een extra slimme stekker.
Wil je meer luxe? Kies dan voor een Shelly Pro 1PM of 3EM (rond €35-€50). Die kun je inbouwen achter de bestaande schakelaar.
Zo blijft je badkamer of tuin netjes en heb je toch een slimme bediening. De Shelly Pro kan ook drie fasen meten, handig voor zwaardere hottubs. Of kies voor een Home Assistant-compatible schakelrelais, zoals de Fibaro Double Relay (€45). Zo kun je meerdere functies apart sturen.
Praktische tips voor je slimme spa
Begin klein. Schaf eerst één slimme stekker aan en kijk of je de basisfunctionaliteit goed aan de praat krijgt.
Pas daarna breid je uit met sensoren of extra schakelaars. Test je automatiseringen altijd eerst overdag. Zo voorkom je dat je ’s nachts per ongeluk de bubbels aan zet en je buren wakker maakt.
Zorg voor waterdichte buitenstopcontacten en kabels. Gebruik een IP65-kastje voor de stekker als die buiten staat.
Zorg dat de kabels niet door het raam of de deur worden gekneld. Leg een kabelgoot of grondkabel voor de veiligheid. Voorkom vocht in de stekker, dat veroorzaakt kortsluiting of storingen. Houd rekening met het energieverbruik.
Een bubbelbad verbruikt makkelijk 2 tot 3 kW. Dat is 2 tot 3 kWh per uur.
Een slimme stekker met energiemeting geeft je inzicht. Je kunt dan zien of je spa zuiniger wordt door hem korter aan te zetten of beter te timen. Soms levert dat €20 tot €40 per maand op, afhankelijk van je gebruik.
Gebruik Home Assistant om je spa te integreren in je dagritme. Maak een scene die de verlichting dimt, de jacuzzi aanzet en een rustig muziekje opzet.
Of koppel het aan je wekker: op zaterdagochtend om 08:00 uur start je bubbelbad automatisch. Zo wordt ontspanning een vanzelfsprekend onderdeel van je routine. Probleemoplossing: als je stekker steeds offline gaat, ligt dat meestal aan je Wi-Fi.
Zet een extra access point in de tuin of badkamer. Werkt de integratie niet?
Check dan of je de juiste account hebt gekoppeld of update Home Assistant. Voor Shelly werkt de ‘Shelly for HA’ integratie vaak het beste.
Voor Tapo heb je soms een custom component nodig, maar die is makkelijk te installeren via HACS. Als je eenmaal bent begonnen, merk je hoeveel gemak het oplevert. Je spa voelt niet langer als een los apparaat, maar als een onderdeel van je slimme huis.
Je bespaart energie, tijd en geld. En je geniet elke dag opnieuw van een perfect verwarmde bubbelbad, precies op het moment dat jij dat wilt.
Dus pak die slimme stekker, installeer Home Assistant en ontdek hoe makkelijk domotica voor je spa is.